AB’den ABD’ye "Anlaşmaya uyun" çağrısı

Yaklaşık 90 dakika süren görüşmede Šefčovič, taraflar arasında İskoçya’nın Turnberry kentinde yaklaşık bir yıl önce varılan anlaşma koşullarına hızlı dönüş talebini dile getirdi. Söz konusu anlaşma, ABD’nin AB ürünlerine uyguladığı tarifeleri yüzde 15 ile sınırlandırıyordu.

Son günlerde taraflar arasındaki gerilim, Trump’ın AB’den ithal edilen otomobillere yüzde 25 gümrük vergisi uygulama tehdidinde bulunmasıyla yeniden tırmandı. Bu adımın, mevcut anlaşmanın ihlali anlamına geldiği belirtiliyor.

Öte yandan, Şubat ayında Beyaz Saray tarafından getirilen yeni tarifeler de anlaşmayı zayıflattı. Söz konusu kararın, ABD Yüksek Mahkemesi’nin 2025 tarifelerini yasa dışı ilan eden hükmünün ardından alınması dikkat çekti.

Halihazırda ABD, AB ürünlerine uygulanan mevcut vergilere ek olarak yüzde 10’luk yeni bir tarife uyguluyor. Bu durum bazı ürünlerde toplam vergi oranını yüzde 30’a kadar çıkarırken, özellikle peynir gibi ihracat kalemlerinde anlaşmadaki yüzde 15’lik üst sınırın aşılmasına yol açıyor.

Görüşmede ayrıca Šefčovič, AB’nin anlaşmayı uygulama sürecine ilişkin son durumu ABD tarafına aktardı. Washington yönetimi, Brüksel’den özellikle ABD sanayi ürünlerine yönelik tarifelerin sıfırlanmasını içeren yasal düzenlemeleri hızlandırmasını talep ediyor.

Ancak AB içinde müzakereler sürüyor. Avrupa Parlamentosu üyeleri, tarifelerin düşürülmesini ABD’nin yükümlülüklerini yerine getirmesi şartına bağlayan güvenceler talep ederken, anlaşmanın 2028 Mart ayında yenilenmemesi halinde sona ermesini öngören bir "gün batımı maddesi" eklenmesini istiyor.

Fransa bu yaklaşımı desteklerken, Almanya ve bazı üye ülkeler ise Temmuz 2025’te Ursula von der Leyen ile Trump arasında varılan mevcut anlaşmanın korunmasından yana tavır alıyor.

Taraflar arasında yeni bir müzakere turunun bu akşam yapılması planlanıyor. (İLKHA)