Hamaney: ABD çok fazla talepkar olursa anlaşmayı kabul etmeyiz

İran Dini Lideri Mücteba Hamaney, imzalar sonrası yazılı bir açıklamada bulundu.

ABD ile yapılan mutabakat zaptı hakkında başta farklı bir görüşe sahip olduğunu belirten Hamaney, "Ancak İran Cumhurbaşkanı ve Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi'nin diğer üyelerinin taahhütleri sebebiyle onay verdim" dedi.

Yapılacak yüz yüze müzakerelerin "düşmanın görüşünü" kabul etmek anlamına gelmeyeceğini ifade eden Hamaney, "ABD tarafı çok fazla talepkar olmak isterse bunu kabul etmeyiz" dedi.

Hamaney, "İran Cumhurbaşkanı ve diğer yetkililerin 'İran milletinin ve direniş cephesinin haklarını koruma' sorumluluğunu üstlenmeleri üzerine mutabakat zaptına onay verdim. Anlaşma için, çaresizlik içinde her türlü kozu kullanan taraf ABD Başkanı oldu" ifadelerini kullandı.

ABD ORDUSU: İRAN'A ABLUKA KALKTI

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), bugün Başkan Donald Trump'ın talimatı doğrultusunda İran'a deniz ablukasının kaldırıldığını açıkladı. 
 

ABD ordusu, Arap Körfezi ve Umman Körfezi üzerinden İran limanlarına giden ya da bu limanlardan ayrılan gemilerin geçişini engellemeyecek. ABD ordusunun ablukayı uygulamaya yönelik tüm faaliyetleri sona erdi.

Açıklamada ''Büyük donanma gemilerimiz, anlaşmanın tüm unsurlarına uyulmasını, bunların yerine getirilmesini ve tam olarak yürürlükte kalmasını sağlamak amacıyla genel bölgede kalmaya devam edecek.'' dendi.
 

ABD Başkanı Donald Trump, dün Fransa’daki Versay Sarayı’nda mutabakat metnine imzayı attı. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan da Tahran’daki ofisinde anlaşmaya imzasını attı. 

60 GÜNLÜK MÜZAKERE SÜRECİ

Barış anlaşmasının nihai şartlarının belirlenmesi için 60 günlük müzakere süresi öngörülüyor.

ABD Başkanı Trump, öngörülen 60 günlük sürede esneklik payı bulunduğuna işaret etti. Bu süreyi kesin bir son tarih olarak görmediğini söyledi.

Trump, Başkan Yardımcısı JD Vance'e de takılmayı ihmal etmedi. Anlaşmanın başarısız olması halinde sorumluluğun bir kısmını başkan yardımcısının üstlenebileceğini söyleyerek, "İşe yararsa tüm övgüyü ben alacağım. İşe yaramazsa suçu JD'ye atacağım." dedi.

GÖRÜŞMELERE KİMLER KATILACAK?

İsviçre Dışişleri Bakanlığı'na göre ABD ve İran heyeti Bürgenstock'ta anlaşmanın uygulanmasına ilişkin ilk müzakereleri gerçekleştirmek üzere bir araya gelecek.

Wall Street Journal gazetesine göre de resmi bir imza töreni yapılmayacak ancak iki taraf arasındaki nükleer müzakereler İsviçre'nin Lucerne kentinde devam edecek.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ile özel temsilciler Steve Witkoff ve Jared Kushner, İranlı muhataplarıyla üç gün sürecek görüşmelere katılacak. Pakistan ve Katar'dan arabulucular da müzakerelerde yer alacak.

BEYAZ SARAY: VANCE BU GECE İSVİÇRE'YE GİTMEK İÇİN YOLA ÇIKMAYACAK

Vance, “İsviçre'ye gitmeyi planlıyoruz ancak tam olarak ne zaman olacağından emin değilim" dedi.

İlerleyen saatlerde Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada, İran ile yürütülecek teknik görüşmelere ilişkin hazırlıkların sürdüğünü ancak ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in İsviçre seyahatinin şimdilik ertelendiğini açıkladı. 

Beyaz Saray açıklamasında, Vance'in gün içinde düzenlediği basın toplantısında da belirttiği üzere, yaklaşan teknik görüşmelere ilişkin planların henüz kesinleşmediği ifade edildi, “ABD Başkan Yardımcısı JD Vance (şimdilik) İsviçre'ye gitmek için bu gece yola çıkmayacak.” ifadeleri kullanıldı.

Açıklamada, ABD heyetinin ilk uygun fırsatta yola çıkmaya hazır olduğu belirtilerek, "Ancak bu müzakerelerin lojistiği hiçbir zaman basit ya da öngörülebilir olmadı. Bir sonraki adımlara ilişkin somut bir güncelleme olur olmaz sizi bilgilendireceğiz. Teknik görüşmelere mümkün olan en kısa sürede başlamayı sabırsızlıkla bekliyoruz." denildi.

Pakistan devlet medyasına göre, Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif de İsviçre seyahatini erteledi.

Sabah saatlerinde İsviçre Dışişleri Bakanlığı, ABD-İran görüşmelerinin bugün yapılmayacağını duyurdu.  

VANCE: 60 GÜNLÜK SÜRE BUGÜN BAŞLADI

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, düzenlediği basın toplantısında anlaşmada öngörülen 60 günlük sürenin bugün başladığını söyledi.

Hürmüz'de bir gecede 12 milyon 500 bin varil petrol taşındığını ve İran'ın hiçbir tankere ateş açmadığını belirtti.

“İran'ın balistik füzelerini büyük oranda yok ettik” diyen Vance, “Nihai anlaşmanın parçası olarak İran'ın tüm dünyayı tehdit eden füzelere sahip olmamasını bekliyoruz. Önemli olan İran'ın nükleer programı tekrar başlatmaması. Yeniden başlatması için çok büyük miktarda para bulmaları gerekir.” dedi.

Vance, nihai müzakerelerin Hürmüz Boğazı konusunda 60 gün sonrasına ilişkin şartları belirleyeceğini belirtti.

Gerginlikleri diplomasi yoluyla yönetmeleri gerektiğini söyleyen, ABD Başkan Yardımcısı Vance “İran bize davranışlarının değiştiğini göstermeli. İran nükleer silahtan vazgeçtiğine dair teyit edilebilir yaklaşım değişikliği göstermedikçe yaptırımlar kaldırılmayacak. Ekonomik, diplomatik ve askeri baskı gücü bizim elimizde. İran verdikleri sözleri tutmazsa mutabakatın hiçbir anlamı kalmaz. İran'ın attığı adımlarla orantılı olarak kaldırılacak yaptırımlar geri getirilebilir.” dedi.

Vance, askeri birlikleri savaş öncesi seviyeye çekeceklerini söyledi.

İsrail'i Lübnan'a saldırıları da sorulan Vance, “İsrail'in kendini savunma hakkı var ancak barış sürecine saygı göstermeliler. İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırılarında Hizbullah ile ilgisi olmayan sivillerin ölmesi kabul edilemez” dedi.

İsviçre'de yapılması planlanan törenle ilgili konuşan Vance, “İsviçre'ye gitmeyi planlıyoruz ancak tam olarak ne zaman olacağından emin değilim. İran ile teknik müzakerelerde Amerikan heyetine başkanlık edeceğim” dedi.

İSRAİL'E: BEN OLSAM TEK MÜTTEFİKİME SALDIRMAZDIM

İsim vermeden İsrail kabinesindeki bazı isimleri hedef alan ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, "Netanyahu kabinesinden bazı kişilerin çıkıp anlaşmaya saldırdıklarını ve Başkan Trump'a çok kişisel bir şekilde saldırdıklarını görüyoruz. Birincisi, Donald Trump şu anda tüm dünyada İsrail ulusuna sempati duyan tek devlet başkanıdır. Eğer ben İsrail kabinesinde olsaydım, tüm dünyada geriye kalan tek güçlü müttefikime saldırmazdım." diye konuştu.

Vance, sözlerine şöyle devam etti: "İsrail’de ABD’yi eleştiren bazı kabine üyelerine şunu söylemek isterim: Son üç ayda, vatanınızı koruyan savunma silahlarının üçte ikisi Amerikan elleriyle üretildi ve Amerikan vergi mükelleflerinin parasıyla finanse edildi. İsrail’in sorunu Donald Trump değildir. İsrail’de en büyük sorunlarının Başkan Trump olduğunu düşünen herkes uyanmalı ve ülkesinin içinde bulunduğu durumun gerçekliğini görmelidir.

İsrail de diğer herkes gibi, kendileri ve tüm bölge için temelde yararlı olan bu barış sürecine saygı göstermek zorundadır. Başkan’ın bazen hayal kırıklığına uğramasının nedeni, anlaşmada bir atılımın eşiğindeyken birdenbire Beyrut’taki bir sivil yerleşim merkezinde büyük bir patlama meydana gelmesi ve Hizbullah’la hiçbir ilgisi olmayan birçok insanın hayatını kaybetmesidir. Bu kabul edilemez.